Ανεπιθύμητες Ενέργειες της Αντιρετροϊκής Αγωγής

Τι είναι η λιποδυστροφία;

Λιποδυστροφία είναι η ανακατανομή σωματικού λίπους και διακρίνεται σε:

Πόσο συχνή είναι η εμφάνιση της λιποδυστροφίας;
Δεν υπάρχει ακριβής καταγραφή. Υπολογίζεται ότι 25-50% των HIV οροθετικών ασθενών εμφανίζει λιποδυστροφία.

Ποια είναι τα αίτια της λιποδυστροφίας;
Τα ακριβή αίτια της λιποδυστροφίας δεν είναι απόλυτα γνωστά. Μερικοί από τους παράγοντες που κατα καιρούς έχουν ενοχοποιηθεί για την εμφάνιση της λιποδυστροφίας είναι ο δείκτης μάζας σώματος, ο μικρός αριθμός των CD4 κυττάρων, το φύλο, η ηλικία, η διατροφή, το κάπνισμα και κάποια αντιρετροϊκά φάρμακα. Σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες, κάποια αντιρετροϊκά φάρμακα συμβάλλουν περισσότερο στην εμφάνιση της λιποδυστροφίας.

Ποιες είναι οι συνέπειες της λιποδυστροφίας;
Η εκδήλωση της ανακατονομής λίπους γίνεται σταδιακά και έτσι πολλοί ασθενείς είτε δεν αντιλαμβάνονται τα αρχικά συμπτώματα, είτε αδιαφορούν. Καθώς όμως η λιποδυστροφία εγκαθίσταται είναι πολύ δύσκολο να αναστραφεί.
Είναι μια κατάσταση που μπορεί να επηρεάσει την αυτοεκτίμηση του ατόμου και το πώς αισθάνεται με την εμφάνισή του. Υπάρχει η επίσης η ανησυχία μήπως ο περίγυρος  αντιληφθεί τις μεταβολές του σώματος και έτσι αποκαλυφθεί η οροθετικότητα του.  Σε  μελέτη φάνηκε ότι μερικοί ασθενείς αποφάσισαν να διακόψουν την αντιρετροϊκή τους αγωγή για να σταματήσουν την εξέλιξη της λιποδυστροφίας.

Με ποιες εξετάσεις παρακολουθείται η εξέλιξη της λιποδυστροφίας;
Οι διάφορες αλλαγές καθώς και το ποσοστό του λίπους στο σώμα μπορούν να μετρηθούν και να παρακολουθηθούν.
-Ο δείκτης μάζας σώματος (ΒΜΙ) δείχνει το ποσοστό λίπους χρησιμοποιώντας το ύψος και το βάρος.
-Η περίμετρος των άνω και κάτω άκρων, της μέσης, του στομάχου και των γλουτών μπορούν να μετρούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα για να διαπιστωθεί οποιαδήποτε αλλαγή.
-Άλλες εξετάσεις που μπορούν να γίνουν είναι MRI (μαγνητική τομογραφία) ή DEXA (απορροφησιομετρία διπλοενεργειακών φωτονίων). Οι εξετάσεις αυτές είναι μη επεμβατικές και ανώδυνες και μπορούν να δώσουν στον γιατρό χρήσιμες πληροφορίες.

Πώς αντιμετωπίζεται η λιποατροφία;
-Αλλαγή αντιρετροϊκής αγωγής: Πρόσφατες μελέτες αναφέρουν ότι κάποια φάρμακα είναι πιθανό να προκαλούν περισσότερη λιποατροφία σε σχέση με κάποια άλλα.
-Αισθητικές επεμβάσεις: Ήπια και μέτρια λιποατροφία μπορεί να αντιμετωπιστεί με τοποθέτηση προσωρινών υλικών. Πιο σοβαρή απώλεια λίπους κυρίως από το πρόσωπο μπορεί να αντιμετωπιστεί με μόνιμη ή ημιμόνιμη τοποθέτηση υλικών με απλές σύριγγες στα ζυγωματικά. Ο τύπος του υλικού καθορίζει και την συχνότητα της επανάληψης των επεμβάσεων.
-Μεταφορά λίπους: Είναι μια τεχνική κατά την οποία λίπος αφαιρείται από κάποιο μέρος του σώματός και εγχύεται στα ζυγωματικά.
-Ασκηση: Η άσκηση μπορεί να βοηθήσει στην βελτίωση της εμφάνισης του σώματος. Ασκήσεις με βάρη βοηθούν την τόνωση και αύξηση όγκου στις περιοχές του σώματος που έχουν λιποατροφία.

Πώς αντιμετωπίζεται η λιποϋπερτροφία;

-Άσκηση : Η συχνή άσκηση μπορεί να περιορίσει την αύξηση του λίπους και να τονώσει τις χαλαρές περιοχές του σώματος. Παρολ’ αυτά η άσκηση δεν μπορεί να αναστρέψει την λιποϋπερτροφία.
-Δίαιτα: Μια υγεινή και ισορροπημένη διατροφή μπορεί να βοηθήσει στην απώλεια βάρους και την βελτίωση της εμφάνισης, όμως δεν επιλύει το πρόβλημα της λιποϋπερτροφίας. Συμβουλευτική από ένα διαιτολόγο μπορεί να είναι χρήσιμη για την βελτίωση των διατροφικών συνηθειών, όπως η μείωση της πρόσληψης σακχάρων και των κορεσμένων λιπαρών.
-Πλαστικές επεμβάσεις: Ορισμένοι ασθενείς επιλέγουν να κάνουν λιποαναρρόφηση ώστε να απομακρύνουν το πλεονάζων λίπος κυρίως από το στομάχι, το στήθος και τον αυχένα. Η λιποαναρόφηση δεν είναι μόνιμη λύση και η συσσώρευση λίπους μπορεί να επανεμφανιστεί.